VOB

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası - VOB

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası 2002 yılında İzmir'de kurulmuş, 2005 yılı Şubat ayında faaliyete geçmiştir.

VOB, gerek finansal risklerden arınmak isteyen yatırımcıların, gerekse yüksek kaldıraç oranı, açığa satış, borsa endekslerine ve emtialar üzerine işlem yapmaya olanak veren yapısı ile çok kısa zamanda yüksek işlem hacimlerine ulaşmış ve Türkiye'deki önemli bir boşluğu doldurmuştur.

Hızla gelişen ve lider piyasa olma yolunda emin adımlar ile ilerleyen VOB'un üyesi olan Anadolubank, Yatırım Bankacılığı Bölümünün deneyimli Türev Piyasalar kadrosu ile müşterilerine üst düzey aracılık hizmeti vermektedir. VOB ile ilgili daha detaylı bilgileri Anadolu Yatırım Şubelerinin yanı sıra tüm Anadolubank Şubelerinden de alabilir ve işlem yapabilirsiniz.

VOB İşlemlerindeki Avantajlar

Kaldıraç Etkisi: Diğer yatırım araçlarına göre daha az başlangıç yatırımı. Teminatın 10 katı kadar (bu kaldıraç oranı sözleşme bazında değişebilmektedir) pozisyon alabilme imkanı vardır. Bir başka deyişle alınacak pozisyon değerinin yaklaşık onda 1'i kadar bir teminat yatırılması yeterlidir.

Kısa Pozisyon / Açığa Satış: Diğer yatırım araçlarında sadece fiyatın yükselmesi üzerine pozisyon alınabilmektedir. Hisse Senedi Piyasasında açığa satış işlemi mevcuttur. Ancak aynı gün içinde açık pozisyon kapatılmalıdır. VOB'da işlem gören vadeli işlem sözleşmelerinde kısa pozisyon (açığa satış) yaparak düşüşten de faydalanmak mümkündür.

Borsa Endekslerine Yatırım: İMKB'de endeks alıp satmak mümkün değildir. VOB'da Endeks 30 ve Endeks 100 kontratı alınıp satılabilir, bu şekilde hisse bazındaki hareketlerden etkilenmeksizin endekslerdeki hareketlerden faydalanma imkânı bulunabilir.

Emtialara Yatırım Yapma İmkânı: Emtialardaki fiyat dalgalanmalarını spot piyasalarda değerlendirmek zor ve maliyetlidir. VİS alıp satarak hiç fiziki teslime gitmeden bu fiyat hareketlerinden yararlanabilmek mümkündür.

Vadeli İşlem Sözleşmesi Hangi Amaçla Kullanılmaktadır?

Risk Yönetimi (Korunma): Spot piyasada pozisyonu olup fiyat riskinden korunmak isteyen yatırımcılar gelecekteki fiyatı sabitlemek amacıyla işlem yapabilir.

Yatırım (Spekülasyon): Spekülasyon amaçlı işlem yapan yatırımcılar vadeli işlemler piyasasındaki fiyat hareketlerinden kazanç sağlama şansına sahip olurlar.

Arbitraj: Aynı anda, aynı vadeli işlem sözleşmelerinin işlem gördüğü piyasalar arasındaki fiyat farklarından veya spot piyasa ile vadeli piyasa arasındaki fiyat farklılıklarından faydalanarak kar elde etmek amacıyla yapılan işlemlerdir. Aynı anda bir piyasada alım, diğer piyasada da satım yapıldığı için açık pozisyon taşınmamakta, yani herhangi bir risk alınmamaktadır.

Vob'da Pozisyon Almak

Uzun Pozisyon: Vadeli işlem sözleşmesi satın alarak uzun pozisyon alan taraf, sözleşmenin vadesi geldiğinde sözleşmeye konu teşkil eden varlığı sözleşmede belirtilen fiyattan ve miktarda satın almak ya da nakdi uzlaşmayı sağlamakla yükümlüdür.

Kısa Pozisyon: Vadeli işlem sözleşmesi satarak kısa pozisyon alan taraf, sözleşmenin vadesi geldiğinde sözleşmeye konu teşkil eden varlığı sözleşmede belirtilen fiyat ve miktarda satmak ya da nakdi uzlaşmayı sağlamakla yükümlüdür.

Pozisyon Kapatmak: Uzun veya kısa pozisyon sahibi olan taraflar pozisyonlarını kapatmak istediklerinde, kısa pozisyon sahibi iseler aynı sözleşmede alım, uzun pozisyon sahibi iseler aynı sözleşmede satım yaparak sahip oldukları pozisyonu kapatabilirler. Buna Ters Pozisyon adı verilir.

Vadeli İşlem Uzun Pozisyonu: Vadeli işlemler piyasasında uzun pozisyon sahibinin risk profili, hisse senedi piyasasında pozisyon alan yatırımcının risk profili ile benzerlik gösterir.

Fiyatların yükselmesi durumunda KAR. Fiyatların düşmesi durumunda ZARAR.

Vadeli İşlem Kısa Pozisyonu: Vadeli işlemler piyasasında uzun pozisyon sahibinin risk profili, hisse senedi piyasasında açığa satış yapmış bir yatırımcının risk profili ile benzerlik gösterir.

Fiyatların yükselmesi durumunda ZARAR. Fiyatların düşmesi durumunda KAR.

VOB'da İşlem Teminatları

VOB'da alınmak istenen (ya da alınmış olan) açık pozisyonlar için Takasbank'ta bulundurulan (ya da bulundurulması gereken) teminat tutarına işlem teminatı denir. İşlem teminatları üç gruba ayrılır;

Başlangıç Teminatı: Borsada pozisyon almak için gerekli olan teminat tutarına başlangıç teminatı denir. Her bir sözleşme ya da sözleşme tipi için gerekli olan başlangıç teminatı ilgili sözleşmelerde belirtilir.

Sürdürme Teminatı: Borsada oluşan zararlar ya da nakit-dışı teminatların değerlerinin düşmesi sonucunda başlangıç teminatının inebileceği en düşük seviyeye sürdürme teminatı denir. İşlem teminatı tutarının sürdürme teminatı seviyesi veya bu seviyenin altına inmesi durumunda Takasbank tarafından teminat tamamlama çağrısı yapılır. Sürdürme teminatı seviyesi ilgili sözleşmelerde belirtilir.

Olağanüstü Durum Teminatı: Borsa Yönetmeliğinde belirlenen esaslar çerçevesinde Borsa tarafından başlangıç teminatına ek olarak olağanüstü durum teminatı da talep edilebilir.

VOB'da İşlem Teminatı Olarak Kabul Edilecek Kıymetler

Nakit Teminatlar*

• TL

Nakit Dışı Teminatlar

• ABD Doları
• Euro

DİBS

• Devlet Tahvili
• Hazine Bonosu
• Dövize Endeksli Devlet Tahvili
• Dövize Endeksli Devlet Tahvili
• Döviz Ödemeli Devlet Tahvili

Hisse Senedi

• İMKB 30 Endeksine Dahil Hisse Senetler

Yatırım Fonu Katılma Belgeleri

• Borsa Yatırım Fonları Katılma Belgeleri

* VOB'da işlem teminatı kompozisyonunun minimum %30'u nakit (TL) teminatlardan oluşması gerekmektedir. Döviz, DİBS, Yatırım Fonu Katılma Belgeleri toplam teminat kompozisyonunun maksimum %70'ini, hisse senedi teminatları ise toplam teminat kompozisyonunun maksimum %35'ini oluşturabilir.

VOB'da İşlem Saatleri

T Günü

08.45-09.15: İşlem Yapılmayan Dönem

09.15-17.35: Normal Seans

17.45: Uzlaşma Fiyatlarının İlanı ve Teminat Tamamlama Çağrılarının Yayınlanması

17.45: Takas Süresinin Başlangıcı

T + 1 Günü

14.30: Takas Süresinin Sonu

VOB'da Vergi Hakkında

Vadeli İşlem Sözleşmelerinden Elde Edilen Gelirlerin Vergilendirilmesi Raporunu (VOB Vergi Rehberi) görmek için tıklayınız.